Zaprawy potrzebne na każdym etapie budowy

Zaprawy są potrzebne na każdym etapie budowy. Od stawania murów po wykończenie wnętrz. Dzięki najnowszym osiągnięciom technologicznym są trwalsze, szybciej się je wykonuje. A to bardzo oszczędza czas i pieniądze

Podstawowym zadaniem zaprawy murarskiej jest złączenie elementów murowanych tak by stworzyły ścianę zdolną do skutecznego przenoszenia obciążeń. Dodatkową funkcją zapraw jest kompensowanie odchyłów w wymiarach elementów murowych. Stwardniała zaprawa murarska spełnia także funkcje związane z ruchem ciepła i wilgoci przez ścianę.

Gotowe zaprawy murarskie to suche mieszanki spoiwa, drobnego kruszywa i dodatków uszlachetniających. Stosuje się je po wymieszaniu z wodą i uzyskaniu jednorodnej konsystencji. Ich zaletą jest nie tylko łatwość przygotowania, ale także to, że zawarte w nich składniki są dobrane we właściwych proporcjach, co nie zawsze udaje się osiągnąć, wykonując zaprawę w tradycyjny sposób na budowie. Gotowe zaprawy nie wymagają kłopotliwego składowania na budowie poszczególnych składników, takich jak piasek czy cement. Szczególnie przydatne okazują się w sytuacjach, gdy potrzebne są niewielkie porcje zaprawy.

Na obecnym etapie rozwoju chemii budowlanej, w tym i zapraw murarskich, rozróżniamy trzy rodzaje gotowych zapraw do murowania.

Tradycyjne zaprawy do murowania (na grube spoiny od 6 do 15 mm) przeznaczone do wznoszenia ścian warstwowych. Stosuje się je w zakresie temperatur od 5 do 25  stopni C.  Zaprawy do murowania na cienkie spoiny (od 1 do 3 mm) zwane też zaprawami klejowymi przeznaczone do łączenia elementów o dokładnych wymiarach i równych krawędziach np. bloczków z betonu komórkowego, silikatowych. Zaprawy te nakłada się za pomocą pacy zębatej lub specjalnych dozowników tzw. skrzynek, które umożliwiają uzyskanie jednakowej grubości warstw i przyspieszają roboty.

Zaprawy ciepłochronne (grubość spoin do 20 mm) przeznaczone przede wszystkim do murowania ścian jednowarstwowych z betonu komórkowego, ceramiki poryzowanej lub z pustaków wypełnionych materiałem izolacyjnym. Zazwyczaj zaprawy te mają dodatki wypełniaczy ze styropianu, keramzytu lub perlitu. Charakterystyczne dla tego typu zapraw jest to, że ich współczynnik przenikania ciepła jest zbliżony do współczynnika zastosowanych materiałów konstrukcyjnych ściany (około 0,3 W/m2K) dzięki czemu w ścianie nie tworzą się mostki cieplne co przeciwdziała jej przemarzaniu. Zaprawy te stosuje się w temperaturach od 5 do 25 stopni C.

Zaprawy używane do murowania muszą połączyć elementy, z których wykonywana jest ściana, w trwałą konstrukcję, zdolną do przenoszenia obciążeń. Świeża zaprawa, przygotowana do użycia, powinna odznaczać się dobrą urabialnością. Nie może wykazywać tendencji do oddzielania się poszczególnych składników. Ponadto powinna mieć dobrą przyczepność do podłoża, a po związaniu i stwardnieniu osiągnąć projektowaną wytrzymałość (na rozciąganie i ściskanie).

Zaprawy dostępne na rynku mogą mieć różną nasiąkliwość, odporność na działanie mrozu, paroprzepuszczalność i współczynnik przewodzenia ciepła. Wpływ na właściwości zapraw mają zastosowane domieszki – uszlachetniające, uszczelniające, przyśpieszające wiązanie, plastyfikatory, środki napowietrzające, materiały włókniste.

Należy pamiętać produkty powinny mieć Certyfikaty lub Deklarację Zgodności z Polską Normą albo z aprobatą techniczną oraz Atest Higieniczny PZH.

Zaprawy tynkarskie

Podstawowym zadaniem tynku zewnętrznego jest ochrona budynku przed wpływami czynników atmosferycznych, zanieczyszczeń zawartych w powietrzu i wodzie opadowej oraz uszkodzeniami mechanicznymi. Oprócz tego stanowią warstwę termoizolacyjną i pełnią funkcje estetyczne, nadając budynkowi niepowtarzalny wygląd.

Dla uzyskania odpowiedniej ochrony używane są tradycyjne tynki wielowarstwowe oraz tynki cienkowarstwowe . Jeśli chodzi o podział tynków zewnętrznych i wewnętrznych, stosuje się różne kryteria - dzieli się je ze względu na liczbę warstw, podłoża na które tynki są nanoszone, sposobu wykończenia powierzchni, rodzaju zapraw tynkarskich, techniki kładzenia tynku. I tak ze względu na ilość podstawowych warstw rozróżnia się tynki: jednowarstwowe - narzut bezpośrednio na podłoże; dwuwarstwowe - obrzutka i narzut; trójwarstwowe - obrzutka, narzut i gładź.

Tynki mogą być nanoszone tradycyjnie ręcznie - kielnią lub pacą oraz mechanicznie - za pomocą różnych urządzeń.

Z uwagi na sposób wykończenia powierzchni możemy uzyskać tynki zwykłe, ozdobne, gładzone. W zależności zaś od rodzaju zapraw użytych do tynkowania rozróżnia się tynki: gipsowe, wapienne, gipsowo-wapienne, cementowe, cementowo-wapienne, cementowo-gliniane, gliniane, gliniano-gipsowe, gliniano-wapienne.

Przy czym jako zewnętrznych używa się tynków wapiennych, rzadko stosując domieszki, cementowo-wapiennych, cementowych, cementowo-glinianych. Zależnie od techniki wykonania i tego, jak wygląda powierzchnia wyróżnia się tynki: surowe, pospolite, doborowe.

Oprócz tradycyjnych zapraw tynkarskich sporządzanych na budowie mamy do wyboru gotowe suche mieszanki tynkarskie, które mieszamy na miejscu z wodą lub innym rozpuszczalnikiem oraz gotowe masy tynkarskie. Gotowe wyprawy tynkarskie pozwalają uzyskać estetyczne, kolorowe i trwałe elewacje o ciekawej strukturze. Stosowanie gotowych tynków zdecydowanie skraca czas budowy, pozwala prowadzić prace w niższych temperaturach, dlatego też zaprawy są udoskonalane poprzez wprowadzanie nowych technologii i materiałów. Na ogół stosuje się tynki zwykłe, chociaż coraz częściej dzięki różnorodnym dodatkom i domieszkom można otrzymać uszlachetnione lub modyfikowane ich wersje.

Powierzchnia tynku nie powinna przyciągać brudu i kurzu, powinna być za to łatwo zmywalna, poddawać się renowacji za pomocą farb, czy tynkarskich mas szpachlowych.

Tynk powinien tworzyć warstwę wodoodporną i paroprzepuszczalną oraz dobrze przylegać do podłoża. Pozwoli to ścianie oddychać, dzięki czemu woda nie będzie gromadziła się na jej powierzchni. Tynki zewnętrzne kładziemy około pół roku po postawieniu murów, wykonaniu dachu, orynnowania, wszelkich zewnętrznych robót instalacyjnych i po przeprowadzeniu wszystkich tzw. mokrych robót we wnętrzach. Najdogodniej kłaść tynki zewnętrzne przy temperaturze 15-20 stopni C. Świeżych tynków nie należy narażać na działanie promieni słonecznych przez około dwa dni - w upały dłużej.

Przy doborze rodzaju tynku należy pamiętać nie tylko o estetyce, ale przede wszystkim o trwałości tynku. Należy wziąć pod uwagę stopień zanieczyszczenia powietrza, nasłonecznienie, deszcze. Pamiętajmy, że im bardziej chropowata powierzchnia, tym większa podatność na zabrudzenia i osiadanie kurzu. Prawidłowo wykonane i dobrane tynki zapewnią dostateczną i długą ochronę budynku przed warunkami zewnętrznymi.

Zaprawy posadzkowe

Rzadko kiedy podłoga jest wystarczająco równa, by bezpośrednio kłaść na nią wykładzinę, lub kleić płytki. Beton nie utwardzony powierzchniowo łatwo się pyli, kruszy się i brudzi. Stąd potrzeba pokrycia go warstwą podkładu podłogowego łatwiejszego do wyrównania oraz nie kruszącego się.

Zaprawy posadzkowe mogą pełnić również rolę warstwy w izolacji akustycznej (podłoga pływająca) na styropianie lub wełnie mineralnej, oraz jako element ogrzewania podłogowego (zalewanie rur grzewczych). Istnieją również specjalne zaprawy zbrojone włóknem do wylewania na np. drewnianych stropach.

I tak możemy podzielić je na:

Zaprawy wyrównujące – są tańsze od samopoziomujących, stosuje się je do wyrównywania podłoży o znacznych nierównościach. Stanowią dobry podkład pod cienką warstwę wylewki samopoziomującej. Dzięki nim można również wykonywać spadki w łazienkach, pralniach itp.

Zaprawy wygładzające - można nimi szpachlować i wygładzać podłoża w zakresie od 0,5 do 5 mm dzięki zastosowaniu kruszywa o minimalnym uziarnieniu. Dzięki temu otrzymuje się powierzchnię o wyjątkowej gładkości.

Wylewki samopoziomujące – są bardzo praktyczne, kładzie się je często na zaprawy wyrównujące. Są od nich droższe, ale eliminują ryzyko wystąpienia nierówności. Z reguły wylewki samopoziomujące nakłada się na podłoże zagruntowane, dzięki temu położona wylewka równomiernie wysycha nie oddając wody podłożu na które została wylana - zapobiega to również pęknięciom oraz odwarstwieniem się od podłoża.

Zaprawy pod ogrzewanie podłogowe - masy te są z reguły wzmacniane włóknami co pozwala na zastosowanie cieńszej warstwy (ok 3 cm ponad zalewane rury grzewcze). Wylewka uzbrojona w swojej masie włóknem oraz dodatkowo wzmocniona siatka z włókna szklanego jest niezwykle odporna i zabezpieczona przed pękaniem.

Wapno w zaprawie spełnia bardzo wiele funkcji:

Jest spoiwem mineralnym; zwiększa urabialność zaprawy, czyli pozwala na łatwiejsze wykonywanie robót; zapewnia świeżej mieszance korzystną retencję, czyli zatrzymanie w zaprawie wody potrzebnej zarówno do komfortu prowadzenia robót, jak i prawidłowego wiązania zaprawy, a także wydłużenie czasu zachowania właściwości roboczych; zwiększa przyczepność i szczelność połączenia pomiędzy stwardniałą zaprawą a elementem murowym; zapewnia optymalną równowagę pomiędzy szczelnością spoiny a jej zdolnością do transportu wilgoci, czyli nie zakłóca tzw. „oddychania ściany”; zwiększa elastyczność stwardniałej zaprawy; poprzez wydłużenie czasu twardnienia zaprawy murarskiej oraz zdolności samozabliźniania mikropęknięć zaprawy, zapobiega powstawaniu nieszczelności w ścianach podczas wstępnych osiadań budynku; zwiększa odporność muru na obciążenia dynamiczne, pochodzące np. od ruchu pojazdów, tąpnięć gruntu, szkód pokopalnianych; jest grzybobójcze.

Plastyfikatory do zapraw, o których mówi się, że mają zastępować wapno w zaprawach, są chemicznymi domieszkami, które praktycznie rzecz biorąc zazwyczaj jedynie poprawiają urabialność zaprawy cementowej. Ich skład jest zwykle znany tylko producentowi. Stosowanie domieszek nie daje takich efektów jak dodawanie wapna do zapraw (elastyczność zaprawy, przepuszczalność, efekt samozabliźniania się mikropęknięć itd.). Dokumentem dopuszczającym obecnie daną domieszkę do obrotu handlowego jest Aprobata Techniczna wydana przez Instytut Techniki Budowlanej w Warszawie. Aprobata stawia przed wykonawcą wymóg każdorazowego laboratoryjnego sprawdzenia rzeczywistych właściwości zaprawy otrzymanej w wyniku stosowania domieszek (w tym wytrzymałości na ściskanie). W tym opracowaniu polecamy zaprawy, do wykonania których laboratorium na budowie nie jest potrzebne.

Komentarze

Nie ma jeszcze komentarza do tego arykułu